ﺑﻌﺪ دﯾﻮدور ﺳﻰﺳﻰﻟﻰ ﺣﮑﺎﯾﺖ ﺧﻮد را دﻧﺒﺎل ﮐﺮده ﮔﻮﯾﺪ (ﮐﺘﺎب دوم- ﺑﻨﺪ 33 -32): ﮐﺘﺰﯾﺎس،
ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺧﻮد او ﮔﻮﯾﺪ، ﺑﺎ دﻗﺖ در دﻓﺎﺗﺮ ﺷﺎﻫﻰ ﭘﺎرﺳﯿﺎن، ﮐﻪ ﻣﻮاﻓﻖ ﻗﺎﻧﻮﻧﻰ ﺿﺒﻂ و ﺣﻔﻆ ﻣﯿﺸﺪ، ﻏﻮر
ﮐﺮده ﮐﺘﺎﺑﻰ ﻧﻮﺷﺖ، ﮐﻪ ﺑﻌﺪ ﺑﺎ ﺧﻮد ﺑﯿﻮﻧﺎن ﺑﺮد و اﯾﻦ اﺳﺖ آﻧﭽﻪ ﮐﺘﺰﯾﺎس ﮔﻮﯾﺪ: «ﭘﺲ از اﻧﺤﻼل
دوﻟﺖ آﺳﻮر، ﻣﺎدﯾﻬﺎ در ﺗﺤﺖ ﺳﻠﻄﻨﺖ آرﺑﺎﮐﺲ آﻗﺎى آﺳﯿﺎ ﮔﺸﺘﻨﺪ. اﯾﻦ ﭘﺎدﺷﺎه 28 ﺳﺎل ﺳﻠﻄﻨﺖ ﮐﺮد
و ﭘﺲ از او ﻣﺎﻧﺪاﮐﺲ «1» ﺑﺘﺨﺖ ﻧﺸﺴﺖ و ﭘﻨﺠﺎه ﺳﺎل آﺳﯿﺎ را اداره ﮐﺮد. ﺑﻌﺪ از او اﯾﻦ اﺷﺨﺎص
ﯾﮑﻰ ﭘﺲ از دﯾﮕﺮى ﺳﻠﻄﻨﺖ ﮐﺮدﻧﺪ: ﺳﻮﺳﺎرﻣﺲ «2»- ﺳﻰ ﺳﺎل، آرﺗﻰﮐﺎس «3»- ﭘﻨﺠﺎه ﺳﺎل،
آرﺑﯿﺎن «22 -«4 ﺳﺎل، آرﺗﻪﯾﺲ «5»- ﭼﻬﻞ ﺳﺎل. در ﺳﻠﻄﻨﺖ اﯾﻦ ﺷﺎه ﺟﻨﮕﻰ ﺑﺰرگ ﺑﺮاى ﻣﺎدﯾﻬﺎ ﺑﺎ
ﮐﺎدوﺳﯿﻬﺎ ﭘﯿﺶ آﻣﺪ و ﻣﻨﺸﺎء اﯾﻨﻮاﻗﻌﻪ ﭼﻨﯿﻦ اﺳﺖ: ﭘﺎرﺳﺪ «6» ﻧﺎم ﭘﺎرﺳﻰ، ﮐﻪ از ﺣﯿﺚ دﻻورى،
ﺷﺠﺎﻋﺖ و ﻋﺰم و ﺟﺰم ﻣﻌﺮوف ﺑﻮد، ﻧﻔﻮذى در درﺑﺎر ﻣﺎد ﯾﺎﻓﺖ. ﺑﻌﺪ،
 در ﺑﻌﻀﻰ از ﻧﺴﺦ ﻣﺎﺋﻮداﮐﺲ ﻧﻮﺷﺘﻪاﻧﺪ.
ﭼﻮن از ﺣﮑﻢ ﺷﺎه درﺑﺎره ﺧﻮد رﻧﺠﯿﺪ، ﺑﺎ ﺳﻪ ﻫﺰار ﭘﯿﺎده و ﻫﺰار ﺳﻮار ﻧﺰد ﮐﺎدوﺳﯿﻬﺎ رﻓﺘﻪ ﺧﻮاﻫﺮش را
ﺑﯿﮑﻰ از ﻣﺘﻨﻔﺬﯾﻦ اﯾﻦ ﻣﺮدم داد و ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﮔﺮدﯾﺪ. ﭘﺲ از آن او ﻣﺮدم ﮐﺎدوﺳﻰ را ﺗﺤﺮﯾﮏ ﮐﺮد،
ﮐﻪ ﺑﺮ ﻣﺎد ﺷﻮرﯾﺪه ﻣﺴﺘﻘﻞ ﺷﻮﻧﺪ و، ﭼﻮن ﺷﻨﯿﺪ، ﺷﺎه ﻗﺸﻮﻧﻰ ﺑﻘﺼﺪ او ﻓﺮﺳﺘﺎده، ﺑﺎ دوﯾﺴﺖ ﻫﺰار ﻧﻔﺮ
ﺗﻨﮕﻰ را اﺷﻐﺎل ﮐﺮد. ﺧﻮد ﺷﺎه ﺑﻘﺼﺪ او ﺑﺎ ﻗﺸﻮﻧﻰ ﻣﺮﮐﺐ از 800 ﻫﺰار ﻧﻔﺮ ﺑﯿﺮون رﻓﺖ و در ﺟﻨﮓ
ﺷﮑﺴﺖ ﺧﻮرد. ﺗﻮﺿﯿﺢ آﻧﮑﻪ ﭘﻨﺠﺎه ﻫﺰار ﻧﻔﺮ ﮐﺸﺘﻪ ﺷﺪ و ﻣﺎﺑﻘﻰ را ﭘﺎرﺳﻰ ﻣﺰﺑﻮر از وﻻﯾﺖ
ﮐﺎدوﺳﻰﻫﺎ ﺑﺮاﻧﺪ.
ﭘﺲ از آن ﮐﺎدوﺳﯿﻬﺎ او را ﺷﺎه ﮐﺮدﻧﺪ و او ﻫﻤﻮاره ﺑﻪ ﻣﻤﺎﻟﮏ ﻣﺎد ﺗﺠﺎوز ﮐﺮده ﺑﺘﺎﺧﺖوﺗﺎز و ﻏﺎرت
ﻣﯿﭙﺮداﺧﺖ. از اﯾﻨﺮاه او ﯾﮏ ﺷﺨﺺ ﻧﺎﻣﻰ ﮔﺮدﯾﺪ و در آﺧﺮ ﻋﻤﺮ ﺟﺎﻧﺸﯿﻦ ﺧﻮد را ﻣﺠﺒﻮر ﮐﺮد
ﺳﻮﮔﻨﺪ ﯾﺎد ﮐﻨﺪ، ﮐﻪ ﻫﻤﻮاره آﺗﺶ ﮐﯿﻨﻪ ﮐﺎدوﺳﯿﻬﺎ را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺎدﯾﻬﺎ ﻣﺸﺘﻌﻞ ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ و ﻟﻌﻨﺖ
ﮐﺮد ﺑﻬﻤﻨﮋادان ﺧﻮد و ﮐﺎدوﺳﯿﻬﺎﺋﻰ، ﮐﻪ از در ﺻﻠﺢ ﺑﺎ ﻣﺎدﯾﻬﺎ درآﯾﻨﺪ. ﺑﺪﯾﻦ ﺳﺒﺐ ﮐﺎدوﺳﯿﻬﺎ ﻫﯿﭽﮕﺎه
ﻣﻄﯿﻊ اواﻣﺮ ﺷﺎﻫﺎن ﻣﺎد ﻧﮕﺸﺘﻪ در اﯾﻨﺤﺎل ﺗﺎ زﻣﺎن ﮐﻮروش، ﮐﻪ دوﻟﺖ ﻣﺎد را ﻣﻨﻘﺮض ﮐﺮد، ﺑﺎﻗﻰ
ﻣﺎﻧﺪﻧﺪ.
ﺑﻌﺪ دﯾﻮدور از ﻗﻮل ﮐﺘﺰﯾﺎس ﮔﻮﯾﺪ (ﮐﺘﺎب ﺳﻮم ﺑﻨﺪ 36) ﭘﺲ از ﻣﺮگ آرﻧﻪﯾﺲ، ﺟﺎﻧﺸﯿﻦ او
آرﺗﻰﻧﺲ، 22 ﺳﺎل ﺳﻠﻄﻨﺖ ﮐﺮد و ﭘﺲ از او آﺳﺘﻰ ﺑﺎرس «1»، ﭼﻬﻞ ﺳﺎل. در زﻣﺎن اﯾﻦ ﭘﺎدﺷﺎه
ﭘﺎرﺗﯿﻬﺎ ﺑﺮ ﻣﺎد ﯾﺎﻏﻰ ﺷﺪه ﺳﮑﺎﻫﺎ را ﺑﻪ ﻣﻤﻠﮑﺖ ﺧﻮد راه دادﻧﺪ. ﺑﺮ اﺛﺮ اﯾﻨﻮاﻗﻌﻪ ﺟﻨﮓ ﻣﻤﺘﺪى، ﮐﻪ ﭼﻨﺪ
ﺳﺎل ﺑﻄﻮل اﻧﺠﺎﻣﯿﺪ، ﺑﯿﻦ ﻣﺎدﯾﻬﺎ و ﺳﮑﺎﻫﺎ ﺷﺮوع ﮔﺮدﯾﺪ و ﻋﺪهاى زﯾﺎد از ﻃﺮﻓﯿﻦ ﮐﺸﺘﻪ ﺷﺪﻧﺪ، ﺑﺎﻻﺧﺮه
ﺑﺎﯾﻦ ﺷﺮاﺋﻂ ﺻﻠﺢ ﮐﺮدﻧﺪ، ﮐﻪ ﭘﺎرﺗﯿﻬﺎ ﻣﻄﯿﻊ ﻣﺎدﯾﻬﺎ ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﻫﺮﯾﮏ از ﻃﺮﻓﯿﻦ ﺣﺪود ﻣﺴﺘﻤﻠﮑﺎت ﺳﺎﺑﻖ
ﺧﻮد را ﺣﻔﻆ ﮐﻨﺪ و اﺗﺤﺎد داﺋﻤﻰ ﺑﯿﻦ آﻧﻬﺎ ﺑﺮﻗﺮار ﮔﺮدد.
در اﯾﻦﺟﺎ دﯾﻮدور از ﻗﻮل ﮐﺘﺰﯾﺎس ﺗﻤﺠﯿﺪ زﯾﺎد از ﻣﻠﮑﻪ ﺳﮑﺎﻫﺎ زارﯾﻦ «2» ﻧﺎم ﮐﺮده ﮔﻮﯾﺪ: «زﻧﻬﺎى
ﺳﮑﺎﺋﻰ ﮐﻠﯿﮥ ﺑﺴﯿﺎر ﺷﺠﺎﻋﻨﺪ و ﺑﺎ ﻣﺮداﻧﺸﺎن ﺑﺠﻨﮓ ﻣﯿﺮوﻧﺪ، وﻟﻰ اﯾﻦ ﻣﻠﮑﻪ از ﺗﻤﺎم زﻧﺎن ﺳﮑﺎﺋﻰ
ﺷﺠﺎعﺗﺮ ﺑﻮد. او اﯾﻦ ﻣﻠﺖ را از ﻗﯿﺪ رﻗﯿﺖ ﻣﺮدﻣﺎن ﻣﺠﺎور ﺧﻼﺻﻰ داد، ﺷﻬﺮﻫﺎى زﯾﺎد ﺑﺴﺎﺧﺖ و
اﺧﻼق ﻣﺮدم ﺧﻮد را ﻣﻼﯾﻢ ﮐﺮد ﺑﺸﮑﺮاﻧﻪ اﯾﻦ ﮐﺎرﻫﺎ ﺳﮑﺎﻫﺎ ﭘﺲ از ﻣﺮگ ﻣﻠﮑﻪ ﻣﻘﺒﺮهاى ﺑﺮاى او ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ ﺑﺸﮑل
ﻫﺮم، ﮐﻪ ﻫﺮ ﻃﺮف آن داراى ﺳﻪ اﺳﺘﺎد ﻃﻮل و ﯾﮏ اﺳﺘﺎد ارﺗﻔﺎع ﺑﻮد (اﺳﺘﺎد ﺗﻘﺮﯾﺒﺎ ﻣﻌﺎدل 185 ﻣﻄﺮ
اﺳﺖ) اﯾﻦ ﻫﺮم ﺑﻪ ﻧﻘﻄﻪاى ﻣﻨﺘﻬﻰ ﻣﯿﮕﺸﺖ، روى آن ﻣﺠﺴﻤﻪ ﺑﺰرﮔﻰ از ﻃﻼ ﻧﺼﺐ ﮐﺮده ﺑﻮدﻧﺪ و آﻧﺮا
ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﮑﺮﯾﻢ ﻣﯿﮑﺮدﻧﺪ، ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﭘﻬﻠﻮاﻧﻰ را ﮐﻨﻨﺪ، وﻟﻰ ﻃﻨﻄﻨﻪ ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﮑﺮﯾﻤﺎت ﺑﯿﺶ از آن ﺑﻮد،
ﮐﻪ درﺑﺎره ﺳﻠﻒ اﯾﻦ ﻣﻠﮑﻪ ﻣﺮﻋﻰ ﻣﯿﺪاﺷﺘﻨﺪ. ﭘﺲ از ﻣﺮگ آﺳﺘﻰﺑﺎرس ﺷﺨﺼﻰ ﺑﺘﺨﺖ ﻧﺸﺴﺖ ﮐﻪ
آسﭘﺎداس «1» ﻧﺎم داﺷﺖ و ﯾﻮﻧﺎﻧﯿﻬﺎ او را آﺳﺘﯿﺎﮔﺲ ﻧﺎﻣﻨﺪ. در زﻣﺎن او ﮐﻮروش ﺣﮑﻮﻣﺖ و اﻗﺘﺪار را
ﺑﭙﺎرس ﻣﻨﺘﻘﻞ ﮐﺮد. در ﺟﺎى ﺧﻮد ﻣﺎ ﺑﺘﻔﺼﯿﻞ از اﯾﻦ واﻗﻌﻪ ﺻﺤﺒﺖ ﺧﻮاﻫﯿﻢ ﮐﺮد.»