هرودوت گوید (کتاب 6، بند 42 ): بر اثر این تصمیم داریوش، ارتافرن از شهرهاى ینیانى
نمایندگانى بسارد خواسته آنها را ملزم کرد قراردادى بین خودشان منعقد کنند. برحسب این
قرارداد آنها متعهد شدند، بجاى اینکه بجان یکدیگر افتاده شهرهاى یکدیگر را غارت کنند،
منازعات خود را بدیوان داورى عرضه بدارند. اصلاح دیگر راجع بمأخذ مالیاتها بود. با این مقصود
ارتافرن تمام خاك ینیانها را مساحى کرده براى هریک فرسنگ مرّبع ( 900 استاد مرّبع یونانى)

مالیاتى معین کرد. مورخ مذکور گوید، که این جزو جمع در زمان او هم مجرى بود و ارتافرن
میزان مالیات را، چنانکه سابقا معمول ینیانها بود، مقرّر داشت. این اصلاحات باعث آرامش ینیانها
گردید. بعد داریوش اصلاحات مذکوره را کافى ندیده درصدد برآمد، که اصلاحاتى دیگر نیز
بکند و با این مقصود در بهار سال دیگر تمام رؤساى قشون را در آسیاى صغیر مرخص کرد، تا
بخانههاى خود رفته استراحت کنند و مردونیه (مردونیوس یونانیها) را با اختیارات تامه و قشون برّى
کافى به آسیاى صغیر فرستاد. او پسر گبریاس و داماد داریوش بود، توضیح آنکه شاه مذکور دختر
را باو داده بود. «1» خود آرتوزسترا
سردار جدید وارد کیلیکیه شد و در آنجا بکشتى نشسته با بحریه بدریا رفت و بقشون برّى امر کرد
از راه خشگى به هلّسپونت بروند. از دریا مردونیه بطول سواحل حرکت کرده و بمحلها سرکشى
در اینجا واقعهاى روى داد، که » :( کرده بخاك ینیانها درآمد. هرودوت گوید (کتاب ششم، بند 43
باعث تعجب آن یونانیها است، که باور ندارند، اتانس در مجلس شور هفت نفر هم قسم طرز
رجوع بصفحه 525 شود). توضیح آنکه ) « حکومت ملى را براى پارس پیشنهاد کرده باشد
مردونیوس حکومت را از جبابره انتزاع و در تمام شهرها حکومت ملى برقرار کرد. جهۀ اصلاحات
داریوش را، اگرچه هرودوت بیان نمیکند، ولى بعض محققین جدید چنین تعبیر کردهاند، که چون
داریوش جنگى را با یونان پیشبینى میکرد، میخواست مستعمرات یونانى را از خود راضى
نگاهدارد و با این مقصود مردونیه را مأمور کرده بود، قبل از رفتن به اروپا، حکومت ملى بشهرهاى
ینیانى بدهد.
، تاریخ شورشهاى مزبور محققا معلوم نیست. هرودوت گوید که شش سال طول کشید (کتاب 6
بند 18 ) ولى نلدکه تصور میکند، که آغاز شورشها بین 500 و 499 ق. م بوده و تسخیر مىلت بین
.( 495 و 494 روى داده (تتبعات تاریخى راجع بایران قدیم، صفحه 5